Πρόκειται για τη διαδικασία προσδιορισμού της ψυχικής διαταραχής ή νόσου, με βάση τα συμπτώματα και τα σημεία ενός ατόμου. Οι απαραίτητες για τη διάγνωση πληροφορίες συλλέγονται μέσω της αναλυτικής ψυχιατρικής συνέντευξης και της λήψης του ψυχιατρικού ιστορικού του ατόμου, που προσέρχεται στο ιατρείο προς αναζήτηση βοήθειας. Μερικές φορές, ζητούνται  συμπληρωματικά ορισμένες παρακλινικές εξετάσεις (αίματος, απεικονιστικές), συνήθως προς αποκλεισμό ή προς επιβεβαίωση ενδεχόμενου σωματικού νοσήματος, που μπορεί να υποδύεται ψυχιατρική συμπτωματολογία ή στο οποίο μπορεί να οφείλεται η ψυχοπαθολογική κλινική εικόνα.

Η ορθή ψυχιατρική διάγνωση σε συνδυασμό με την κλινική εμπειρία του ψυχιάτρου είναι μείζονος σημασίας, καθώς αποτελεί το πρώτο βήμα για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή  της  καλύτερης για κάθε ασθενή θεραπευτικής στρατηγικής, ενώ παράλληλα προστατεύει τον ασθενή από άσκοπες εξετάσεις κι απώλεια πολύτιμου χρόνου.