Πρόκειται για μια εκφυλιστική νόσο του εγκεφάλου, η οποία προοδευτικά οδηγεί σε καταστροφή νευρικών κυττάρων που ελέγχουν ανώτερες εγκεφαλικές λειτουργίες, όπως είναι η μνήμη, ο προσανατολισμός, ο λόγος, η κρίση, η αντίληψη, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται ολόκληρη η προσωπικότητα του ατόμου!
Είναι κυρίως νόσος των ηλικιωμένων, η συχνότητα εμφάνισής της αυξάνεται δραματικά με την ηλικία και η πορεία της είναι σταθερά επιδεινούμενη.
Πώς εκδηλώνεται;
Η έκπτωση της μνήμης αρχικά είναι τόσο διακριτική που περνά απαρατήρητη από το οικογενειακό περιβάλλον ή θεωρείται ως αναμενόμενη, λόγω ηλικίας. Ο άρρωστος στα πρώτα στάδια της νόσου ξεχνά ημερομηνίες, αριθμούς τηλεφώνων, υποχρεώσεις και αρχίζει να δυσκολεύεται με την εργασία του. Έχει την τάση διήγησης γεγονότων με πολλές και κουραστικές λεπτομέρειες. Προοδευτικά, ξεχνά διευθύνσεις, δυσκολεύεται με τη διαχείριση χρημάτων και κάνει λάθη στις συναλλαγές του ή ξεχνά να πληρώσει. Σε πιο προχωρημένα στάδια της νόσου δε μπορεί να θυμηθεί ονόματα συγγενών και φίλων, σημαντικές ημερομηνίες της ζωής του, ακόμη και προσωπικά του στοιχεία, ενώ δυσκολεύεται ή ακόμη και αποτυγχάνει να εκτελέσει κάποιες πράξεις, όπως ντύσιμο, πλύσιμο, βάδιση. Πρακτικά, δε μπορεί να ανταπεξέλθει ούτε σε απλές καθημερινές του ανάγκες, όταν η άνοια φθάσει σε προχωρημένα στάδια.
Ο ψυχικός του κόσμος επηρεάζεται επίσης από τη νόσο. Πολλοί ασθενείς παρουσιάζουν άγχος, ευερεθιστότητα, κατάθλιψη ή παρανοϊκές ιδέες (συνηθέστερα έχουν την πεποίθηση ότι κάποιος ανακατεύει τα προσωπικά τους αντικείμενα ή ότι τους έχουν ληστέψει). Αυτός είναι κι ο συχνότερος ίσως λόγος εκδήλωσης επιθετικής συμπεριφοράς, η οποία μάλιστα ορισμένες φορές δεν είναι μόνο λεκτική αλλά και σωματική.
Πώς αντιμετωπίζεται;
Η θεραπευτική αντιμετώπιση της νόσου είναι σύνθετη. Για τον καθορισμό της ο ιατρός θα εκτιμήσει τη βαρύτητα της νόσου, τους κινδύνους που μπορεί να διατρέχει η υγεία του ασθενούς και τις ανάγκες του ιδίου και των φροντιστών του. Περιλαμβάνει την υποστήριξη της σωματικής κατάστασης του ασθενούς και την ψυχοεκπαίδευση τόσο του ασθενούς όσο και των φροντιστών του.
Η χορήγηση φαρμακευτικών ουσιών και η νοητική ενδυνάμωση στοχεύουν στην επιβράδυνση της μνημονικής έκπτωσης και αντιμετωπίζουν συνοδά συμπτώματα, όπως αϋπνία, άρνηση, ευερεθιστότητα, επιθετικότητα, καταθλιπτικά ή ψυχωτικά συμπτώματα, αυτοκτονικότητα.
Συνοψίζοντας, η απώλεια μνήμης δεν είναι φυσιολογικό γήρας. Είναι ένα σύμπτωμα επί εδάφους πλήθους διαταραχών του νευρικού μας συστήματος, μία εκ των οποίων είναι και η νόσος Αλτσχάιμερ, που όταν αντιμετωπίζεται, προσφέρει στον ασθενή καλύτερη λειτουργικότητα και μια ζωή με αξιοπρέπεια, εξασφαλίζει ελάφρυνση του φορτίου των φροντιστών και μια καλύτερη ποιότητα ζωής.